Historisch Genootschap Wormer

Historisch Genootschap Wormer


Agenda 2018

1 juni

Buitendag Biologisch Archeologisch Platform

Thema: de walvisvaart

Locatie: de Poelboerderij


1 juni t/m 30 september

Expositie Hoe de boer uit Wormer verdween

Locatie: Torenerf


8 en 9 september

Open Monumentendagen

Stoomhal

  • Expositie De Beschuitstoren in beeld gevangen
  • Presentatie van de catalogus over de expositie
  • Film over de totstandkoming van de Beschuitstoren

Beschuitstoren

  • Feestelijke opening van de Beschuitstoren
  • Expositie in de Beschuitstoren en het achterliggende gebouw


Half november Genootschapsdag

  • Presentatie en uitreiking van het Jaarboek 2018 aan de leden
  • Expositie van in het jaarboek opgenomen afbeeldingen

De Zaanbrug vereeuwigd door Adrianus Wildschut in 1894.

Simon Rem met melkkar. Collectie familie Rem.

Henk Kenter aan het melken op het land achter de boerderij aan de Veerdijk. Collectie familie Kenter.

Historisch Genootschap presenteert nieuwe publicatie Hoe de boer uit Wormer verdween

4 augustus 2017 - Het Historisch Genootschap Wormer presenteert tijdens de komende Open Monumentendagen (9 en 10 september) een nieuwe publicatie met de titel Hoe de boer uit Wormer verdween. Op zaterdag 9 september om 11.00 uur zal het eerste exemplaar van het boek worden uitgereikt. Plaats van handeling deze keer niet de Stoomhal maar Café Groos, Dorpsstraat 206 te Wormer.

Het boek geeft een overzicht van de boerderijen die ooit in Wormer hebben gestaan vanaf 1900 tot heden, van de Veerdijk tot en met het Oosteinde. De fraai vorm gegeven uitgave bevat naast veel foto’s van weleer een beschrijving van elke boerderij en de boerenfamilies, aangevuld met persoonlijke verhalen en de rol van de boerenstand in het dorp destijds. Op een bij het boek los bijgevoegde actuele plattegrond staan alle beschreven boerderijen gemarkeerd.

Tevens zal in café Groos op zowel 9 en 10 september een expositie te bewonderen zijn van de (verdwenen) boerderijen en portretten van boerenfamilies destijds. Daarnaast geeft een slideshow met foto’s en filmbeelden uit het verleden een indruk van het vroegere Wormer.

Openingstijden: zaterdag van 10.00 – 16.00 uur en op zondag van 11.00 -16.00 uur. Het geheel wordt omlijst met live muziek en de toegang is gratis.

Het boek is tijdens de expositie te koop maar reservering is ook nu al mogelijk. Dat kan bij Albert Stol, 075 - 888 02 79.

De prijs van het boek is voor leden € 12,50 en voor niet-leden € 17,50.

Impressie slaan eerste paal voor de herbouw van de Beschuitstoren.
Bronnen: Gemeente Wormerland, Aktief, Zaans Stadsblad. Foto's Wietske van Soest.

Wedergeboorte Beschuitstoren

5 juli 2017 - Op de bouwplaats aan de Dorpsstraat is op 5 juli de feestelijke aftrap gegeven voor de herbouw van de Beschuitstoren. Met een ouderwetse heistelling, een driepoot, mochten de initiatiefnemers aan de touwen trekken en daarmee de eerste paal de grond in slaan. Daarna waren er toespraken en een drankje en beschuit met muisjes voor de aanwezigen.

De gemeente wordt hoofdhuurder van de begane grond van het gebouw naast de toren en gaat deze verhuren aan de GGD Zaanstreek-Waterland en de stichting Monumentenwacht. Op de verdiepingen daarboven komen drie sociale huurwoningen die worden gekocht door WormerWonen. De toren wordt straks gebruikt door het Historisch Genootschap Wormer voor opslag en exposities.

De oorspronkelijke Beschuitstoren is in 1620 gebouwd. Door het luiden van de klok werden beschuitbakkers gewaarschuwd dat ze hun ovens moesten doven of weer mochten aansteken. Toen de beschuitbakkers in de achttiende eeuw verdwenen, verloor de toren zijn functie en raakte een eeuw later in verval. In 1896 is de toren gesloopt.

Op basis van historische tekeningen, schilderijen en foto’s van de vroegere Beschuitstoren heeft FKG architecten aan de Zaan een ontwerp gemaakt van de toren. De bouw is inmiddels gestart. Naar verwachting wordt het gehele complex in april 2018 door hoofdaannemer Van der Gragt opgeleverd.

Met de herbouw van de Beschuitstoren wordt een belangrijk stuk geschiedenis weer zichtbaar voor de gemeenschap van Wormerland. De gemeente Wormerland is dan ook erg blij met het initiatief van de stichting Beschuitstoren.

Open Monumentendagen 2017 doorslaand succes


De belangstelling was overweldigend voor het boek, de expositie en de slideshow over ‘Hoe de boer uit Wormer verdween’ in Café Groos afgelopen weekend.

Het begon zaterdagochtend met de uitreiking van het eerste exemplaar van het boek aan Rijna Dokter in een afgeladen zaal met genodigden en andere belangstellenden.

Ook daarna was zowel op de zaterdag als de zondag de toeloop groot met een ongekend bezoekersaantal van in totaal ca. 900 personen.

Het boek zelf vond zodanige gretige aftrek dat al haverwege de zaterdagmiddag het boek was uitverkocht. Voor al diegenen die zich daarna melden voor een boek is een lijst aangelegd voor de nabestelling. Inmiddels heeft Zaansprint opdracht gekregen om nog 150 exemplaren bij te drukken. Deze zijn donderdag a.s. gereed.

Op donderdag 14 september vanaf 19.30 uur hebben we een extra zitting in Café Groos, Dorpsstraat 206, Wormer, om de bestelde boeken af te halen.

Voorafgaande aan de verschijning hadden al 60 personen op het boek ingetekend. Voor zover deze het afgelopen weekend nog niet zijn opgehaald kunt u dan eveneens bij ons terecht voor uw boek. Overigens ook zonder reservering kunt u het boek dan kopen.

Uitreiking van het eerste exemplaar door Frans Koelemeijer aan Rijna Dokter.

Volle bak tijdens de presentatie van het boek in de benedenzaal van Café Groos.

Genootschapsdag 18 november 2017

bij Café Groos, Dorpsstraat 206, Wormer


Het is een traditie dat in deze tijd van het jaar de Genootschapsdag wordt gehouden. Het Jaarboek 2017 ligt dan klaar om te worden opgehaald. Voor leden is het gratis en niet leden kunnen het kopen voor € 20.

Het Jaarboek 2017 zal ook dit jaar weer velen verrassen. Een korte indicatie van de inhoud:

Het wel en wee van de Beschuitstoren 1620-2017, de bittere strijd in de Wormer kerk 1694-1698, de doopsgezinden van Wormer 1540-1700, de eerste stappen van Wormer naar de moderne tijd 1910-1914, volleybal in Wormer 1955-2017, de twijfelachtige carrière van burgemeester Dirk van Egmond 1851-1868, de herinneringen van IJbert Willems 1932-  en weverijen in Wormer, verhalen uit de Wormer bodem…

Op deze dag is ook het boek Hoe de boer uit Wormer verween weer beschikbaar. Degenen die hier op hebben ingetekend kunnen het dan ophalen en het is opnieuw te koop.

We dringen erop aan zo veel mogelijk gebruik te maken van de mogelijkheid om op deze dag het Jaarboek 2017 dan wel het boek Hoe de boer uit Wormer verdween op te halen als u hier op heeft ingetekend, want anders geeft ons dat veel nawerk!

Op deze dag kunt u genieten van een expositie van de afbeeldingen uit het jaarboek en wordt de gehele dag de slideshow met foto’s en filmbeelden over het boerenleven in Wormer van weleer vertoond.


Programma

10.00 - 16.00 uur         Uitreiking Jaarboek 2017 aan de leden

10.00 - 16.00 uur         Expositie van afbeeldingen over de artikelen uit het                                     jaarboek

10.00 - 16.00 uur         Uitgifte en verkoop van het boek Hoe de boer uit                                     Wormer verdween

10.00 - 16.00 uur         Slideshow Hoe de boer uit Wormer verdween


De Genootschapsdag is dit jaar bij Café Groos, Dorpsstraat 206, Wormer. Ook niet-leden zijn van harte welkom en we hopen dat het net zo’n gezellige drukte wordt als met de Open Monumentendagen.

Het bestuur

De Beschuitstoren vanuit het zuiden gezien vlak voor de sloop in 1896. Foto Waterlands Archief WAT002000920

Een bron van informatie over de historie van Wormer en zijn bewoners is de website www.wormerlander.nl

  

Boerderijenboek weer beschikbaar op zaterdagmiddag 16 december 2017


Tijdens de onlangs gehouden Genootschapsdag raakte het boek Hoe de boer verdween uit Wormer opnieuw uitverkocht. Inmiddels is een nieuwe oplage van 75 stuks binnen.

Eenieder die hierop heeft ingetekend, kan het boek ophalen op zaterdagmiddag 16 december a.s. vanaf 15.00 uur in café Het Wapen van Wormer, Zandweg 34 alhier.

Op die middag wordt feestelijk aandacht geschonken aan het feit dat vijftig jaar geleden in dit pand café Landzicht de deuren sloot. Het Historisch Genootschap Wormer is hierbij aanwezig met een kraam. Het boerderijenboek is dan ook weer te koop en dat geldt eveneens voor de jaarboeken en brochures die het Genootschap in de loop der jaren heeft uitgegeven.

Rijna Dokter leest voor uit het boerderijenboek tijdens de presentatie. Foto: Albert Stol

Uitreiking van het eerste exemplaar van het Jaaboek 2017 door Trees Korver aan IJbert Willems. Foto: Albert Stol

Sfeervolle Genootschapsdag 2017


18 november 2017 - Het was een gezellige drukte bij Groos afgelopen zaterdag tijdens de jaarlijkse Genootschapsdag die begon met de presentatie van het Jaarboek 2017.

Met gepaste trots werd door een van de auteurs, Trees Korver, een eerste exemplaar uitgereikt aan IJbert Willems die de hoofdrol speelt in het artikel ‘Als ik me goed herinner'. Daarna kon op twee afgiftepunten het jaarboek door de leden worden afgehaald.

Eén van de voordelen van het lidmaatschap van het Genootschap is dat voor elk lid een gratis jaarboek beschikbaar is. Al sinds 2006 brengt het Genootschap een dergelijk boek uit, voorwaar een niet geringe prestatie. Tijdens de Genootschapsdag was ook het boek Hoe de boer uit Wormer verdween weer voor de verkoop beschikbaar. Verder konden de bezoekers genieten van een expositie van de afbeeldingen uit het jaarboek en van een diashow over de boerenstand in het Wormer van destijds.

Afgietsels gevelstenen voor hernieuwde
Beschuitstoren


Zaandijk, januari 2018 - De Beschuitstoren, die in 1620 werd opgetrokken in Wormer, vormde tot de afbraak in 1896 een markant baken in het straatbeeld. Momenteel wordt de Beschuitstoren herbouwd aan de Dorpsstraat, in het metselwerk zullen replica’s worden aangebracht van de oorspronkelijke gevelstenen. Na de sloop van de toren werden de gevelstenen geschonken aan de Zaanlandsche Oudheidkamer te Zaandijk. Na de verhuizing van de oudheidkamer naar Lagedijk 80 (het huidige Honig Breethuis), werden de stenen ingemetseld in de muur aan de Zaanzijde. Hier bevinden ze zich nog steeds.


Beeltenis gevelstenen
Aan de noordzijde was een steen boven de ingang van de Beschuitstoren ingemetseld met een beeltenis van prins Maurits, waarboven nog een steen met diens wapen en de naam Dirck Jacob die Ruijter. Aan de oostelijke gevel prijkte een gevelsteen met de Hollandse tuin, het jaartal 1620 en de naam Pieter Cornelisen Omen. Aan de westzijde prijkte een steen met het wapen van Wormer (het verbonden hoofd), waaronder de naam Willem Gerritsse [Willem Gerritsz. Lams, red]. De eerstgenoemde was in 1620 een van de schepenen, de twee laatsten bekleedden de functie van burgemeester. Van de gevelstenen zijn indertijd tekeningen gemaakt: de beeltenis van prins Maurits door Cornelis Willem Bruinvis, o.a. gemeentearchivaris van Alkmaar, en de andere drie stenen in 1882 door Gerrit Jan Honig, toenmalig conservator van de Zaanlandsche Oudheidkamer.


Afgietsels
Ten behoeve van de hernieuwde Beschuitstoren maakte restaurateur Wil Abels de afgelopen weken afgietsels van de vier gevelstenen. Dat is nog niet zo eenvoudig met verticaal in de muur verankerde objecten, maar Wil, die in zijn carrière al aan ruim tweehonderd gevelstenen heeft gewerkt, van restaureren en opnieuw schilderen tot afgieten, heeft daar een methode voor. Na het schoonmaken en behandelen van de gevelsteen heeft hij eerst vier lagen siliconenrubber en vervolgens met gips geïmpregneerd jute opgebracht om de siliconenmal te ondersteunen. Deze mal wordt vervolgens in het atelier gebruikt als gietvorm voor de zogenaamde restauratiemortel. Het hele proces vergt weken vanwege het telkens laten drogen van de lagen.

Restaurateur Wil Abels brengt latten aan rondom de gevelstenen om er afgietsels van te kunnen maken.

Als laatste wordt gips over de vier lagen siliconenrubber aangebracht dat de gietmal moet ondersteunen. Foto's Wietske van Soest.

De afgietsels zijn inmiddels klaar. Hierboven van het Verbonden hoofd.
Foto Wil Abels.

Eerdere berichten vindt u in het 

Buitendag over de walvisvaart


Het Biologisch Archeologisch Platform (BAP) organiseert op vrijdag 1 juni 2018 haar vierde BAP Buitendag, dit keer in het Wormer- en Jisperveld vanuit de Poelboerderij. Centraal staat de walvisvaart. Na een ochtend vol boeiende lezingen gevolgd door een lunch wordt er ingescheept op twee boten van Natuurmonumenten voor een vaarexcursie in het veenweidegebied van het Wormer- en Jisperveld. De deelnamekosten bedragen € 15 voor leden BAP en € 20 voor niet-leden. Klik hier voor het volledige programma en inschrijven.

Walvisvangst in de Poolzee, Abraham Storck, 1654 – 1708. Olieverf op doek, h 50,5cm × b 66,5cm (Rijksmuseum Amsterdam).

Molenaar Sjors van Leeuwen over papiermolen De Eendracht


"Wie schrijft die blijft, dat is nog steeds het geval! Onze voorouders waren maar voor een klein deel in staat om te lezen en te schrijven. Slechts een kleine groep mocht onderwijs genieten en is daarom nu nog terug te vinden in de archieven. Die archieven bestaan voor een groot deel uit oude kleren, voor 1840 maakte men namelijk papier van vodden afkomstig van kleding gemaakt van linnen en katoen. De Zaanstreek had veel papiermolens die de vodden tot papier verwerkte, de meeste in de omgeving van Wormerveer en Zaandijk..." Lees hier de volledige column van Sjors van Leeuwen.

Expositie in Torenerf


Het succes van het door het Genootschap uitgegeven boek Hoe de boer uit Wormer verdween gaat nog even door. Niet alleen wordt nog regelmatig een boek verkocht, ook de expositie gaat op tournee. Van vrijdag 1 juni t/m zondag 30 september zijn de panelen met de foto’s uit het boek, zoals die ook te zien waren tijdens de afgelopen Open Monumentendagen in Café Groos, te bewonderen in Torenerf.

Het boek is nog te koop bij Zaansprint in Wormerveer of te bestellen via publicaties@genootschapwormer.nl.


 

Riemkap bedrukt met de leeuw met pijlen en opschrift De Eendragt.